آینده سیستم مدل سازی اطلاعات ساختمان

اگر چه برنامه کلی در مورد آینده سیستم مدل سازی اطلاعات ساختمان در دست نیست، با این وجود بسیاری از شرکت های ساختمانی بر روی به کارگیری این تکنولوژی، حداقل در بخش‌ هایی از آن سرمایه‌ گذاری کرده اند و برخی دیگر نیز هنوز به فکر این کار نیستند! هم تکامل این تکنولوژی و هم افزایش کاربران آن احتیاج به گذشت زمان دارد، اما توجه داشته باشید که BIM صرفا یک مد جدید یا هوس زودگذر نیست و بالاخره به خاطر بسپارید، BIM برای رفتن نیامده است، آمده است تا کل یک صنعت را دگرگون کند، BIM با صنعت ساختمان همان کاری را خواهد کرد که اینترنت با ارتباطات انجام داد!

در سطح طراحی مشاور تاسیسات جهانی شرکت‌ های معتبر بین امللی چند سالی است که سطح طراحی‌ های خود را از سطح دو بعدی و سه بعدی به چهار و پنج بعدی تغییر داده اند. پیشگامان این صنعت شرکت‌ های AUTODESK با محصولاتی چون REVIT و NAVISWORKS و شرکت GRAPHISOFT با محصولاتی مثل ArchiCAD مطرح هستند. هرچند تعداد نرم‌ افزارهای بر پایه BIM به بیش از ۴۰ نرم‌ افزار می‌ رسد اما می‌ توان این طور بیان کرد که سیستم BIM به نوعی سیستم مدیریتی یک پارچه است که نیازمند و متکی به نرم‌ افزار خاصی نیست! می‌ توان این چنین بررسی کرد که BIM مدریتی بر پایه کنترل پروژه استوار است و از روز نخست ساخت پروژه تا نگهداری و تعمیرات با پروژه همکاری دارد. یکی از مزایای پروژه‌ های مدلسازی اطلاعات ساختمان، زنده بودن پروژه قبل از اجراست که از این مزایا می‌توان به موارد زیر اشاره داشت: محاسبات انرژی پروژه و راهکارهای افزایش راندمان و بررسی امکان استفاده از انرژی‌های نو، محاسبات بارهای سرمایشی گرمایشی و نیاز هوای تازه و جا به جایی هوا با کمک ایستگاه‌های آانلاین آب و هوایی، محاسبات بار ترافیکی منطقه، سایزینگ اتوماتیک سیستم کانال کشی و پایپینگ پروژه، رفع برخوردهای احتمالی سیستم تاسیساتی معماری و سازه، متره دقیق تمام تاسیسات و ساختمان حتی تا تعداد تک تک آجرهای به کار رفته در پروژه وزن بنا و یا متراژ لوله‌ ها به تفکیک سایز! ساخت ویدیو هوشمند از پروژه و با قابلیت نصب نرم‌ افزار بر روی کلیه گوشی‌ های هوشمند جهت معرفی پروژه و با قابلیت تگ گزاری در زمان اجرا و نگهداری، زمان‌بندی دقیق ساخت و محاسبه دقیق خسارات احتمالی ناشی از درست کار نکردن یک بخش و تاخیر آن بر روی کل زمان‌ بندی اجرای پروژه، کاهش زمان ساخت و ساز و هزینه‌ های ناشی از دوباره کاری در اثر دیده نشدن کار بخش‌های مختلف!

بکارگیری سیستم مدل سازی اطلاعات ساختمان

جهت بکارگیری سیستم مدل سازی اطلاعات ساختمان دو روش اصلی وجود دارد:

  1. روش اول: روش مخزن مرکزی
  2. روش دوم: روش مخزن گسترده

در روش مخزن مرکزی، ماجرا این طور شکل می گیرد که تمام اطلاعات پروژه در یک فایل واحد پایگاه داده یا همان Data Base ذخیره می‌شوند. به عنوان مثال، تمام اطلاعات زمان‌ بندی و تخمین مالی پروژه به اطلاعات مدل سه بعدی که پیش تر آنرا تهیه کرده ایم، اضافه خواهند شد. البته این روش خیلی عاقلانه و کاربردی نمی‌ باشد زیرا جنس اطلاعات مورد نیاز طراح با پیمانکار متفاوت است. در حالیکه، طراح درگیر مسائلی از قبیل: بررسی مصرف انرژی ساختمان و بکار بستن آیین‌ نامه‌ها و طراحی فضاها می‌باشد، پیمانکار علاقه‌ مند به تعیین برنامه زمان‌ بندی کار و تخمین هزینه‌ ها می‌باشد؛ بنابراین برای اینکه کار تخمین شروع شود، باید کار طراح تمام شده باشد. این امر حداقل در مراحل ابتدایی کار عملی نیست.

روش مخزن گسترده روشی است که اکثر طراحان و پیمانکاران از آن استفاده می‌کنند. در این روش، مدل سازی اطلاعات ساختمان به دسته‌ ای از پایگاه داده‌ های جداگانه، که توسط برنامه‌ های مستقلی ایجاد شده‌ اند، دسترسی دارد. به عنوان مثال، تمام اطلاعات مورد نیاز جهت تخمین مالی پروژه در برنامه مستقل مربوطه قرار دارد. این برنامه جهت انجام کار خود احتیاج به یک ارتباط دو طرفه با مدل سه بعدی BIM دارد تا به مبادله اطلاعات لازم بپردازد. این کار در همان مراحل اولیه طراحی امکان‌پذیر می‌باشد؛ بنابراین با وجود استفاده از منابع مستقل داده به دلیل خاصیتی بنام Interoperability تمام اطلاعات گروه‌ های مختلف درگیر در پروژه یکپارچه می‌گردند. به این ترتیب گروه های طراحی شامل معماری، سازه، تأسیسات برقی و مکانیکی مدل‌ های خود را به صورت جداگانه در نرم‌ افزارهایی از قبیل Autodesk ،revit تهیه نموده و در نهایت به کمک نرم‌ افزارهایی مانند Autodesk ،NavisWorks روی هم قرار داده می شوند تا مدل یکپارچه سیستم مدل سازی اطلاعات ساختمان بدست آید.

مدل سازی اطلاعات

شاید بارها اسم مدل سازی اطلاعات را در زمینه های مختلف شنیده باشید، اما این بار ما قصد داریم تا از ویژگی های این سیستم در صنعت ساخت و ساز صحبت نماییم تا به قابلیت های این سیستم در صنعت ساخت و ساز پی ببرید.

مدل سازی اطلاعات ساختمان یا همان BIM سیستمی است که از همان ابتدای طراحی تا مراحل کامل بهره برداری و حتی به هنگام تخریب سازه ای نیز بسیار کاربر وسیعی دارد!

در واقع به کمک این فناوری پرکاربرد می توان با نمایش دیجیتالی خصوصیات سازه مورد نظر، مدیر پروژه و صاحبان آن را در هرمرحله برای تصمیم گیری درست یاری کرد. مدل‌ سازی اطلاعات ساختمان کلیه فعالیت های مدیریت ساخت را  بر اساس: مدارک و قراردادهای نوشته شده به دو قسمت نقشه‌ ها و مشخصات وابسته تقسیم می کند، به این صورت که به کمک نقشه‌ ها کمیت کار و براساس مشخصات فنی سازه، کیفیت آن را تعریف می کند.

آن دسته از عزیزانی که در محیط ساخت و ساز فعالیت کرده اند و می کنند، می دانند که معیارهای ارزیابی عملکرد پیمانکاران بر اساس همین دو قسمت، تعیین می شوند. مزیت استفاده از سیستم فناوری BIM نسبت به روش های گذشته در زمنیه مدیریت ساخت این است که در روش های گذشته و مرسومی، نقشه ها و مشخصات فنی ساختمان ها بطور جداگانه گردآوری می شدند که در همین بین هم گروه های مختلف از جرگه طراحان بر روی نقشه ها کار می کردند که با نیت هماهنگیی که در بسیاری از پروژه ها بوجود نیامد، سعی در به پایان رساندن آن می داشتند. مشکلات این روش با حضور پر رنگ سیستم BIM دیگر بر کسی پوشیده باقی نماند! مشکلاتی که شاید بتوان به عنوان نمونه ای از بدترین آنها به نبود هماهنگی‌، اشتباهات و دوباره کاری‌ های زیاد اشاره نماییم که در آخر هم علاوه بر بالا بردن هزینه ساخت، منجر به پایین آمدن کیفیت کار می گشت.

در پایان باید خاطر نشان کرد که یکی از بهترین پیشرفت‌ های تکنولوژی در زمینه مدیریت ساخت؛ معرفی سیستم فناوری مدل سازی اطلاعات ساختمان یا به اختصار BIM می‌ باشد که با شروع به کار خود، واقعا مشکلات کوچک و بزرگ زیادی را قبل از استارت زدن پروژه، حل و فصل کرده است! لازم به ذکر است از این سیستم در بسیار از کمپانی های حال حاضر فعال در زمنیه سازه های پیش ساخته به جهت ارزیابی های کیفی و کمی ساختمان تولید شده، استفاده می شود.